ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมที่ส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในกลุ่มภาคกลางตอนล่าง

อรรนพ เรืองกัลปวงศ์, สราวรรณ์ เรืองกัลปวงศ์, วรนาถ ศรีพงษ์

Abstract


บทคัดย่อ

การวิจัยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ 2) เพื่อเปรียบเทียบความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้จำแนกตามข้อมูลทั่วไป และปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม และ 3) เพื่อศึกษาปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมที่ส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเป็นผู้ประกอบการผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ที่มีเงินทุนไม่เกิน 50 ล้านบาทในกลุ่มภาคกลางตอนล่าง 1 และ 2 จำนวน 236 ราย เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมที่ส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในกลุ่มภาคกลางตอนล่าง มีค่าความเชื่อมั่นทั้งฉบับตามวิธีการของครอนบาค เท่ากับ .919 แยกเป็นรายด้านพบว่าปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .904 และความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในกลุ่มภาคกลางตอนล่าง มีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ .851 การวิเคราะห์ข้อมูลใช้วิธีการหาค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน t-test, One-way ANOVA ทดสอบความแตกต่างรายคู่โดยใช้ Scheffe ’s test และการวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณ (Multiple Regression Analysis) ผลการวิจัยพบว่า ข้อมูลทั่วไปของผู้ประกอบการในธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในกลุ่มภาคกลางตอนล่างที่เป็นกลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีเงินทุนน้อยกว่า 1,000,000 บาท ระยะเวลาการดำเนินงานอยู่ระหว่าง 8 - 14 ปี และจำนวนแรงงานอยู่ระหว่าง 5 – 10 คน ผู้ประกอบการในธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ที่เป็นกลุ่มตัวอย่างมีปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมในภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมากทุกประเด็น อันดับแรก คือ ด้านปัจจัยการผลิต รองลงมา คือ ด้านอุตสาหกรรมสนับสนุน และด้านอุปสงค์ ความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านพบว่าอยู่ในระดับมากทุกประเด็น อันดับแรก คือ ด้านกลยุทธ์ทางการตลาด รองลงมา คือ ด้านคุณภาพและความปลอดภัยของอาหาร และด้านนวัตกรรมและเทคโนโลยี ผู้ประกอบการในธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ที่เป็นกลุ่มตัวอย่างที่มีข้อมูลทั่วไปด้านระยะเวลาการดำเนินงานต่างกัน มีความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ไม่แตกต่างกัน ส่วนเงินทุน และจำนวนแรงงานต่างกันมีความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .001 ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมที่ส่งผลต่อความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ในกลุ่มภาคกลางตอนล่าง ได้แก่ ด้านอุปสงค์ เงินทุน และด้านบริบทการแข่งขันและกลยุทธ์ทางธุรกิจ มีค่าสัมประสิทธิ์การตัดสินใจร้อยละ 32.4

สมการในรูปคะแนนดิบ คือ

ความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้ = 1.969 + 0.348 (ด้านอุปสงค์) + 0.076 (เงินทุน) + 0.116 (ด้านบริบทการแข่งขันและกลยุทธ์ทางธุรกิจ)

คำสำคัญ : ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม ความสามารถในการแข่งขัน ธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้

 

Abstract

The research aimed 1) to study the competitiveness of the processed fruit and vegetable industry in the lower central region of Thailand; 2) to compare the competitiveness in the industry sorted by general data and environmental factors; and 3) to study environmental factors affecting competitiveness in the industry. The samples of this research were 236 entrepreneurs whose products comprised of processed fruits and vegetables in the lower central region of Thailand with their capital worth not exceeding 50 million baht. The research instrument was a questionnaire with a Cronbach’s alpha reliability of .919. Data were analyzed by descriptive statistics (percentage, arithmetic mean, standard deviation), t-test, one-way ANOVA, stepwise, regression analysis and Scheffe’s method of pair-wise comparison.

The research findings were as follows.

1. Most entrepreneurs in this study had capital worth less than 1,000,000 baht.  The majority of them had been operating their business for 5-14 years. Most of them hired five to ten workers.

2. The environmental factors of the entrepreneurs in general were at a high level. When considering each factor, all of them were at a high level, beginning with production, followed by supporting industries and supply respectively.

3. The competitiveness of the entrepreneurs in business was generally at a high level. When considering each aspect, all of them were at a high level, beginning with marketing strategy, followed by food quality and safety and technology-innovation respectively.

4. The entrepreneurs who differed in length of business operation were insignificantly different in competitiveness. However, those who were different in size of capital and workers were significantly different in competitiveness (p = .001).

5. The environmental factors affecting competitiveness in business were demand, capital, the context of competition and business strategy. The predicting power was 32.4 percent. The raw data equation for competitiveness in the processed fruit and vegetable industry = 1.969 + 0.348 (demand) + 0.076 (capital) + 0.116 (competitiveness context and business strategy)

Keywords: Environmental factors, Competitiveness, Processed fruit and vegetable business

 


Keywords


ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม; ความสามารถในการแข่งขัน; ธุรกิจผลิตภัณฑ์อาหารแปรรูปผักและผลไม้

Full Text:

PDF


วารสารวิจัย มสด สาขามนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์ (SDU Research Journal Humanities and Social Sciences) ISSN 1905 2847