การส่งเสริมการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ในชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ ให้มีศักยภาพการแข่งขันในประชาคมอาเซียน

  • เบญจมาศ สันต์สวัสดิ์ คณะเทคโนโลยีการเกษตร มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่
  • ปภากร สุทธิภาศิลป์ คณะเทคโนโลยีการเกษตร มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่
คำสำคัญ: สินค้าเกษตรอินทรีย์, ชุมชนเกษตร, ศักยภาพการแข่งขันในประชาคมอาเซียน

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาศักยภาพของชุมชนเกษตรและเพื่อเสนอแนะแนวทางการส่งเสริมการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ในชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ ให้มีศักยภาพการแข่งขันในประชาคมอาเซียนบนพื้นฐานปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง จำนวน 207 ชุมชน ใน 25 อำเภอของจังหวัดเชียงใหม่ ใช้วิธีการวิจัยแบบมีส่วนร่วม (PAR) วิเคราะห์ศักยภาพด้วยการวิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส และอุปสรรค (SWOT Analysis) อภิปรายผลด้วยค่าร้อยละเพื่อสะท้อนปัญหาและผลกระทบที่จะเกิดขึ้น ผลพบว่า มีชุมชนที่สนใจและมีศักยภาพ 3 กลุ่มคือ กลุ่มชุมชนประมงครบวงจรท้องถิ่นตำบลชมภู กลุ่มเกษตรกรปลูกข้าวอินทรีย์ และเกษตรกรผู้ปลูกหอมหัวใหญ่ โดยมีจุดแข็ง คือ สมาชิกเชี่ยวชาญด้านการผลิต การตลาด การแปรรูปสินค้า และสามารถถ่ายทอดความรู้ได้ แต่มีจุดอ่อน คือไม่สามารถควบคุมปริมาณการผลิตสินค้าในแต่ละรอบได้และมีอำนาจการต่อรองน้อย โดยมีโอกาสที่สำคัญคือภาครัฐและเอกชนให้ความช่วยเหลือด้านความรู้อย่างสม่ำเสมอ และมีตลาดรองรับสินค้า แต่ยังพบอุปสรรค คือ การแข่งขันด้านราคาและปริมาณสินค้าสูง จึงควรส่งเสริมดังนี้ คือ ระบบการผลิตควรเน้นการรักษาสมดุลของธรรมชาติรวมถึงการใช้ภูมิปัญญาชาวบ้าน การให้ความรู้ความเข้าใจเรื่องเกษตรอินทรีย์ที่ถูกต้อง การส่งเสริมให้มีหมู่บ้านอินทรีย์ สินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชนควรมีมาตรฐานรับรอง การส่งเสริมการพัฒนาสินค้าเกษตรอินทรีย์ของชุมชน ให้ตรงกับมาตรฐานและความต้องการของประเทศเป้าหมาย และการสร้างกลุ่มเกษตรอินทรีย์ที่เข้มแข็งในชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ เพื่อให้มีปริมาณสินค้าที่สม่ำสมอและควบคุมอำนาจการต่อรองได้

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2556). “ยุทธพงศ์” ชูนโยบายพัฒนาเกษตรกรสู่ระบบเกษตรอินทรีย์ ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ที่มีคุณภาพและมีมาตรฐานตามความต้องการของผู้บริโภค. สืบค้นจาก https://www.organic.moc.go.th/th/news/ยุทธพงศ์-ชูนโยบายพัฒนาเกษตรกรสู่ระบบเกษตรอินทรีย์

กองแผนงาน กรมปศุสัตว์. (2561). ยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ พ.ศ. 2560-2564. สืบค้นจาก https://planning.dld.go.th/th/index.php/th/plan-menu/574-2560-2564

ฐานเศรษฐกิจ. (2556). ดันเกษตรอินทรีย์ฮับอาเซียน ไทยชิงแชร์ตลาดโลก 1.8 ล้าน. สืบค้นจาก https://ditp.go.th/contents_attach/74347/74347.pdf

ณัฐดนัย ใหม่ซ้อน. (2555). พม่า-ลาว จ่อแซงหน้าไทยฐานผลิตเกษตรอินทรีย์อาเซียน. สืบค้นจาก https://www.food4change.in.th/ariticle/news-launcher/bad-news/541-2012-05-25-09-30-03.html

ดวงกมล บูรณสมภพ. (2557). กลยุทธ์ใหม่สำหรับการพัฒนาเกษตรอินทรีย์ของประเทศไทย. สืบค้นจาก https://th.aectourismthai.com/content1/2442

ธนสิทธิ์ เหล่าประเสริฐ. (2558). เล่าสองข้างทาง ดันมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ไทยไต่ระดับสู่ตลาดโลก. สืบค้นจาก https://www.technologychaoban.com/news_detail.php?tnid=1942

นันทิยา หุตานุวัตร และณรงค์ หุตานุวัตร. (2545). SWOT การวางแผนกลยุทธ์ธุรกิจชุมชน. สถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา. คณะ
เกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. สืบค้นจาก https://www.jit-jai-d.blogspot. com/2007/08/swot.html

มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่. (2558). การประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อทบทวนและวิเคราะห์สถานการณ์ และทิศทางการวิจัยของ
มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ ต่อภาคการเกษตรจังหวัดเชียงใหม่ต่อการปรับตัวในประชาคมอาเซียน. วันที่ 9 กันยายน พ.ศ.2558
โรงแรมดิเอ็มเพรส, จังหวัดเชียงใหม่.

ศิรประภา ธงชัยสุริยา. (2558). การวิเคราะห์เปรียบเทียบต้นทุนและผลตอบแทนทางการเงินของการผลิตข้าวระหว่างวิธีการผลิตแบบ
ดั้งเดิม วิธีการผลิตแบบปลอดสารพิษ และวิธีการผลิตแบบเกษตรอินทรีย์ ในจังหวัดราชบุรี. การศึกษาค้นคว้าอิสระ เศรษฐศาสตร
มหาบัณฑิต (เศรษฐศาสตร์ธุรกิจ) บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

สุณัฐวีย์ น้อยโสภา. (2558). “เกษตรอินทรีย์” โอกาสการส่งออกของเกษตรกรไทยในตลาดโลก. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยธนบุรี,
9(18), 83-91.

David W. Crowder and John P. Reganold. (2015). Financial competitiveness of organic agriculture on a global scale.:
Retrieved From https://www.pnas.org/content/early/2015/05/27/1423674112

Porter, M. E. (1990). The_Competitive_Advantage_of_Nations. Harvard Business Review, 68(2), 73-91.
เผยแพร่แล้ว
2019-06-10
การอ้างอิงบทความ
ประเภทบทความ
บทความวิจัย (RESEARCH ARTICLE)